Złamane zapałki “ożywają” i prostują się po skropieniu wodą. To przykład siły, która unosi drzewa ku górze.
Co nam będzie potrzebne?
- 5 zapałek
- kilka kropel wody
- płaska powierzchnia
Jak wykonać doświadczenie?
- Złam każdą zapałkę w połowie, ale nie do końca – zostaw połączone cienkim włóknem drewna.
- Ułóż 5 złamanych zapałek gwiazdką na płaskiej powierzchni, łącząc je złamanymi końcami w środku.
- Wpuść kilka kropel wody dokładnie w miejsce złamań.
- Obserwuj przez 1–2 minuty – zapałki powoli się prostują, tworząc coraz bardziej regularną gwiazdę.
Wyjaśnienie naukowe
Drewno zbudowane jest z komórek o ściankach z celulozy, które mają zdolność do pochłaniania wody. Gdy suche drewno zapałki zetknie się z wodą, włókna celulozowe nasiąkają wodą i pęcznieją – to zjawisko zwane higroskopijnością drewna. Włókna po stronie złamania, które napęczniały szybciej niż nieuszkodzone, wydłużają się i prostują zgięcie. To ten sam mechanizm, który sprawia, że drewniane deski podłogowe “falują” przy dużej wilgotności powietrza, a stare drzwi drewniane zacinają się latem.